E-2 Yatırımcı Vizesi ile Amerika’da İş Kurmak ve Yaşamak

Amerika’da kendi işini kurmak isteyen ailelerden en sık duyduğum soru şu: “Çekilişe ya da sponsora bağlı olmadan gitmenin bir yolu var mı?” Türk vatandaşları için bu yolun adı çoğu zaman E-2 Yatırımcı Vizesi oluyor. Bu yazıda E-2’nin nasıl işlediğini, ne kadar yatırım beklendiğini ve ailenizin haklarını anlatıyorum.

Türkiye neden E-2 ülkesi?

E-2 vizesi yalnızca ABD ile ticaret ve yatırım antlaşması olan ülkelerin vatandaşlarına açıktır. Türkiye 18 Mayıs 1990’dan bu yana bu listede. Başvuruyu Türk vatandaşı olarak yaparsınız. Kurulacak ya da satın alınacak şirketin de en az yüzde 50’si Türk vatandaşlarına ait olmalıdır.

“Substantial investment” ne demek?

Kanunda sabit bir alt sınır yok. Yatırımın “substantial” yani işin toplam maliyetine oranla önemli bir tutar olması bekleniyor. Küçük bir danışmanlık firması için yeterli olan tutar, bir restoran için düşük kalabilir. Avukatlık kaynakları pratikte 100.000–150.000 $ ve üzeri tutarların sık görüldüğünü aktarıyor. Konsoloslukların baktığı başlıca noktalar şunlar:

• Riske atılmış sermaye: Para gerçekten işe harcanmış ya da geri dönülmez biçimde bağlanmış olmalı. Banka hesabında bekleyen para yeterli sayılmaz.
• Paranın kaynağı: Yatırım fonunun yasal yollarla kazanıldığını belgelemeniz gerekir.
• Marjinal olmayan iş: Şirket yalnızca sizin geçiminizi sağlamakla kalmamalı, ekonomik katkı ve istihdam potansiyeli göstermeli.
• Kontrol: İşi yönetecek ve geliştirecek kişi siz olmalısınız.

Türkiye’den başvuru ve vize süresi

Başvuru, DS-160 ve E vizelerine özel DS-156E formlarıyla yapılır. Dosyaya beş yıllık iş planı, şirket belgeleri ve yatırım kanıtları eklenir. Mülakat Ankara ya da İstanbul’daki ABD temsilciliğinde gerçekleşir. Avukatlık bürolarının aktarımına göre dosyanın sunulmasından mülakata kadar genellikle 2–4 ay geçiyor. Türk vatandaşlarına E-2 vizesi 60 aya kadar, çok girişli olarak verilebiliyor. Her girişte ise 2 yıla kadar kalış izni alırsınız. İş devam ettiği sürece bu süre uzatılabilir.

Eş ve çocuklar

E-2 sahibinin eşi ayrı bir çalışma izni almadan çalışabilir. Ocak 2022’den bu yana eşlerin I-94 kaydında E-2S ibaresi yer alıyor. Bu kayıt işverene çalışma hakkı belgesi olarak gösterilebilir. 21 yaşından küçük bekâr çocuklar okula gidebilir ama çalışamaz. 21 yaşını dolduran çocuk E-2 bağımlısı statüsünü kaybeder. Bu yüzden lise sonundaki çocuklar için ayrı bir plan yapmak gerekir. Bu çocuklar için çoğu zaman F-1 öğrenci vizesine geçiş konuşulur. Okul ücretleri ve devlet üniversitelerinde eyalet içi harç hakkı da eyaletten eyalete değişir. Bu konuyu yatırım yapılacak şehri seçerken mutlaka masaya koyun.

Ailelere tavsiyem şu: E-2’yi bir Green Card yolu olarak düşünmeyin. Bu vize, işiniz yaşadıkça yenilenen geçici bir statüdür. Yatırım kararını vizeden önce iş fikrinin kendisine göre verin. Şirket kurmadan ve para transfer etmeden önce mutlaka bir göçmenlik avukatıyla çalışın. Bu yazı genel bilgi içerir, hukuki tavsiye yerine geçmez.